StressWijzer
In de Leer en
BreinWijzer is al veel te vinden over hoe met stress om te gaan. Hier vind je specifieke stresssituaties en een handige aanpak daarvoor.
Mens erger je niet
Wie overkomt het niet? Je ergert je aan misstanden, zoals een collega die er
de kantjes vanaf loopt en je baas die er niets van zegt. Jammer genoeg kost
ergernis een hoop energie die aan de situatie niets verandert: je hebt er alleen
jezelf mee. Kies daarom uit één van deze opties:
Change it
Accept it
Leave it
In het eerste geval probeer je al je kwaliteiten en energie in te zetten om de situatie
ten goede te veranderen. Begin daar alleen aan als je ook daadwerkelijk invloed hebt!
Anders kun je beter kiezen voor optie 2. Je legt je erbij neer, laat je ergernis
los. Je gaat verder met je eigen werk en dat waar je wel invloed op hebt. Merk je dat
het toch aan je blijft vreten, doe dan jezelf en je collega's een plezier! Zoek
dan een andere baan.
Ook kun je leren van je ergernissen, door er eens bewust bij stil te staan.
Ken je Stressoren Stress is een gegeven van het leven.
Een beetje stress is gezond en daagt je uit om sterker te worden en jezelf te
ontplooien. Wat iemand als stresserend ervaart is
uiteraard ook persoonlijk:
Jaren later lopen twee ex-krijgsgevangenen elkaar
tegen het lijf. En, vraagt de een aan de ander, hoe is het met je? Verbitterd
roept deze: nog elke dag moet ik terug denken aan onze bewaker en wat hij ons
heeft aangedaan. Waarop de eerste uitroept: Wat erg, dan ben je nog steeds
gevangen!
Stress en kleine trauma's loslaten leren we door innerlijk werk te doen.
Ken jij je stressoren, kun je de lijst hieronder aanvullen?
In kringetjes rond blijven draaien, tobben.
Negatief kijken naar ...
Onzeker zijn over je eigen capaciteiten.
Teveel opties hebben.
Onzeker zijn over de toekomst.
Jaloezie, verlangen naar dingen die je niet hebt of kunt.
Teveel hooi op de vork nemen.
Negatieve ervaringen uit het verleden je drijfveren voor het NU laten zijn.
Alles tot in de puntjes in orde willen hebben.
Een grote onoverzichtelijke klus niet in stukjes
ophakken.
Teveel
veranderingen in één keer door willen voeren.
Veel losse eindjes, dingen beginnen maar niet afmaken.
Stress te lijf
Om daadwerkelijk de gevolgen van stress aan te pakken en te verminderen, is het
goed om de oorzaken ervan op te sporen, onder ogen te zien en er alternatieven
voor te bedenken en uit te proberen. Door in onderstaande tabel een dag (of
aantal dagen) lang elk stressmoment een plek te geven en even stil te staan bij
hoe je ermee bent omgegaan en welke manieren nog meer mogelijk zouden zijn, kom
je al een stuk verder. Reflecteer met regelmaat, bijvoorbeeld 1x per week op
stressvolle gebeurtenissen:
Noteer datum en tijd en beschrijf je stressmoment:
Wat was de oorzaak.
Wat deed het met je, voelde je?
Hoe heb je het opgelost?
Heb je helemaal naar voldoening gehanteerd en opgelost? proficiat! hou dit
vast!
Zo niet, als het weer zou gebeuren, wat zou je dan willen dat het
resultaat is?
Welk (leer)plan ga je volgen opdat je de volgende keer de nieuwe oplossing
toepast?
Bedenk zo nodig minimaal één andere oplossingsstrategie.
Wat heb je nodig om het de volgende keer op een andere manier te
doen?
Keuzestress
In onze huidige maatschappij hebben we zoveel keuzen, dat dit een verlammende
vorm van stress kan opleveren. Enkele voorbeelden van de keuzen:
Welke opleiding kies ik, wat past het beste bij mij?
Welke carrière wil ik volgen.
Neem ik wel of geen kinderen.
Welke markt(en) gaan we op.
Daniel Gilbert van Harvard
weet waardoor dat komt. Hoe meer keuzevrijheid we hebben, hoe meer twijfels we
hebben over het maken van de juiste keuze. Uiteindelijk kan het gebeuren dat je helemaal niet(s) kiest.
Ook als we de keuze uiteindelijk gemaakt hebben en we zouden nog kunnen
switchen, worden we daar niet gelukkiger van. Gilbert heeft ontdekt dat,
wanneer onze keuze onvoorwaardelijk is (we kunnen niet terug en
alsnog anders kiezen), de meesten van ons die keuze steeds meer gaan waarderen.
Dat wordt synthetisch of adaptief vermogen genoemd. We trivialiseren
de opties waar we niet voor gekozen hebben.
Maak dus altijd een keuze alsof deze onvoorwaardelijk is, ga er helemaal voor
en kijk niet terug!
Wil je weten hoe je het beste kunt beslissen en kiezen, kijk dan bij de
BeslisWijzer.
Stressrelease / reductie
Zo kun je omgaan met korte, lichte stress, bijvoorbeeld als je mobieltje net
kapot is gegaan:
Let op je ademhaling, breng deze zo nodig terug naar je centrum (net
onder je navel).
Stop energie in het bedenken van oplossingen, in plaats van in boosheid
of frustratie.
Ga, zodra de situatie het toelaat, iets doen wat jou helpt te ontladen
en weer positieve energie op te bouwen.
Hier
zijn een aantal methoden die goed kunnen werken bij langdurige stress:
Doe wat!
In stress blijven hangen is niet het slimste om te doen. Dat vreet
energie. Onderzoek: wat bezorgt mij stress en waarom? En neem dan actie.
Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat deze strategie meestal het
beste werkt.
Je kijk op het leven veranderen
Wat helpt
beter? De regen vervloeken of een paraplu opsteken?
Emoties loslaten
Wanneer je kopje thee of koffie op is, zet je het kopje weer op tafel en
laat je het los. Zo kun je ook een emotie loslaten:
Laat de emotie en bijbehorende gedachten toe, ervaar ook de
lichamelijke sensaties (drink de thee)
Stel jezelf een of meer van de volgende vragen, laat een antwoord in
je opkomen, maar ga niet beredeneren:
Wiens gevoel of gedachte is dit?
Kan ik de emotie nu loslaten? (Of het antwoord ja of nee is, doet er
niet toe).
Kan ik het nu?
Zou ik deze emotie liever willen voelen of me liever vrij willen voelen?
Wanneer?
Je zult merken dat loslaten een keuze is. En het mooie is dat je loslaten
kunt leren door te oefenen. Soms zijn emoties gelaagd en komt er een nieuw
gevoel boven. Doe daar hetzelfde voor. Bovenstaande vorm is vrij vertaald en
afgeleid van de
Sedonamethode.
Ervaringen verwerken
Soms maken we ons nog lang druk over een aanvaring met een collega of die
keer dat we een blunder sloegen bij een presentatie. De ander is het allang
vergeten, maar nou jij nog. Probeer het eens zo:
Leg je een hand of je voorhoofd of de drie middelste vingers
van elke hand midden tussen je haarlijn en het midden van je
wenkbrauwbogen.
Draai de film van de vervelende ervaring af, kijk ernaar als in
een bioscoop. Laat gebeuren wat er in je opkomt.
Voel je nog steeds emoties, speel dan de film opnieuw af en
verander het in een positieve belevenis.
Als deze eenvoudige vorm van stressrelease goed gewerkt heeft voor je, dan wordt
de herinnering vluchtiger en voel je rust.
Ga niet alleen aan de slag met zwaardere levensproblematiek of trauma's. Dan
is het beter om hulp van een deskundige coach (psycholoog of psychiater) te
zoeken.
